(١)
نوروز امسال کوردستان علاوە بر صبغەی پیشین سیاسی خویش، اعلام هرچە قاطعانەتر و خودجوش تر روح و جانی مستقل با تاریخی متفاوت از "دیگری" هایی بود کە در پشت ساختارهای نرم و سخت سیاسی در حوزەی اندیشەی سیاسی و هنر و زیبایی شناسی و... در برهەهای مختلف حکومت های مرکزی قلمفرسایی و فکرنمایی می کردند! دیگری هایی کە پاسبانانی مسلح و کینەتوز و در گاه نیاز نازک اندامانی بی سلاح بودند و هستند! و این تجربەای کوتاه و خام از فاشیسم شناسی بومی ماست! اما پرواضع پیداست کە این پاسبانان تاریکی همانانی هستند کە در پرتو زیبایی شناسی ادبی و تاریخیت برساختەی ایرانی¬گرایی کمر بە نابودی همەی هویت های غیر از "پێرشیا" بستە و نوکرانی از جنس غیر خود نیز دارند کە در طلسم این زیبایی شناسی و تاریخیت اسیر و اختە شدەاند! و نوای نابودگرایی آنها را بلندتر و رساتر با حنجرەی باستانی و دزدیدەی این دیار سر می دهند!
(٢)
وحدت یکدست گرایانەی هشتصد نخبە و اهل قلم و فکر در بیانیەی کذایی نشان از بینش روشن و آگاهانەی آنها نسبت بە روند تغییرات ژئوپولتیک و فصل جدید هویت خواهی کوردها و شنیدن طنین بلند دررسیدن پارادایمی جدید کە البتە توأم با هراس و جنونی بەسرآمدە است کە توانایی پذیرش هیچ غیر و دیگری ای را ندارد! حرجی هم بر آن نیست چون هیچ تجربە و تمرینی را در این باب از زمان صفویە تا قاجار و پهلوی و... نداشتە است! تا سالیانی نە چندان دور گمان می رفت کە این نخبگان! رویکرد و بینشی متفاوت با سیستم های مستبد شرقی خویش در پرتو مشروطەی بەبارننشستەشان دارند اما آن حنای پیشین دیگر رنگی ندارد! اگرچە برخی از این افراد "فاشیسم شناس" هستند اما در "مغاک" معروف نیچە افتادەاند و در تصور دفاع از یک زبان، یک فرهنگ، یک هویت و در کل همان وحدت فرافکنی شدەی قدیم بە قامت کثرت، خود بە شبح سرگردان و سرآسیمەی فاشیسم تاریخ گذشتە تبدیل شدەاند! و بە جز شبح های همپا و همپیالەی خویش بە دیگران پارس می کنند!
(٣)
اینگونە بەنظر می رسد پارادیم جدید از این پیکر دیو زدە، تسخیرزدایی و جنگیری کردە باشد! او ناچار است کم کم متوجە شود و بپذیرد در اتاق تیمارستان تاریخ و وضعیت وجودی دیگری ست! ناگزیر است پیکر اگرچە نحیف اما زندەی خود را بە دوش کشد و در وادی دیگری نالە کند! حکایت این تسخیر و خون ریزی بە اندازەی مثنوی مولانا و زیبایی شناسی غزلیات حافظ و سرمستی شفیعی کدکنی است!
(٤)
اما...آیا باید از "واکنش" این هشتصد نفر حیرت کرد؟ و از اکثریت مرکزگرایان اینچنینی و فارسی خوانانی کە از همان روزن بە مسئلە می نگرند اما فرصت بیان و ابزار اعمال قدرت نیافتەاند در تعجب نبود؟ این خاطرە برای ما تازە نیست، این رنج و تبعیض سالهاست بە زیر رگهای ما خزیدە، اما بهار نوروز و "خوێنجمان" هویت خواهی امسال، گویی گامی بسیار بلندتر حداقل برای حس کردن عمیق تر این رنج ها و تبعیض ها و چارەجویی نهایی آن نهادە باشد!
(٥)
ما باید بدانیم کە فاشیسم تنها یک میل ورزی نیست بلکە یک جهان بینی هم هست کە در وحدانیتی متافیزیکی جهان را بە قطبهای نیک و بد و سیاه و سفید و...تقسیم می کنند و از همان دوربین هم گلولەهای خود را شلیک می کند! همە می دانیم کە بەکارگیری اصطلاح فاشیسم در یک دهەی اخیر و علی الخصوص در پنج سال اخیر خیلی زیاد گشتە و این کاربست های گاه و بی گاه عاملی برای تردستی و شعبدەی "مفتشان بزرگ" گشتە تا جای خود و دیگری را در پرتو دلالت این اصطلاح در اذهان عوض کنند و گاهأ احساسات کمتر اندیشیدەی شدەی ما در باب خیال ورزی در "مغاک" فاشیسم را قاپیدە و فاشیسم اندر فاشیسم توانستەاند همان فرمول شیر تو شیر را پیادە کردە و بە نفع خود از آن ارتزاق کنند! اما این هم تمام شد!
(٦)
این بیانیە سندی محکم و غیرقابل انکار از رد هرگونە صدا و تکثر و دیگربودگی است! این یک سند تاریخی و غیرقابل انکار است! صحەگذاشتن بر بینشی بود کە در پرتو زیبایی شناسی ادبی و ادبیات عرفانی و برساخت های تاریخی لاپوشانی و نقابدار شدە بود! اما عصر خدایان نقابدار هم دیریست بەسر آمدە!
(٧)
"هەڵپەڕکێ"های متنوع و رنگین و "ڕەشبەڵەک" نمادین و "ئاگر"ی مقدس و کهن این سرزمین باستانی نقاب متمدنانەی این عالیجنابان هراس و محو و انکار را کنار زد! این روند هویت¬خواهی کوردها تاریخی دیرینە دارد، شاید نتوان در افق تاریخ برساختە و فاتحان¬نوشتەی خاورمیانە نقطەی پرتوی دقیق برای آن تعیین کرد اما متون اوایل سالهای ورود اسلام بە کوردستان از آن جملە شعر "هورمزگان ڕمان" و متون درخشان ادبیات کوردی از جملە منظومە مم و زین احمد خانی حتی در بطن روزگار سیطرەی ارزش های اسلامی و حکمرانی یکدست کنندەاش، بیان روشن و گویایی از بازتاب هویت لایزال کوردی در قالب نوروز و ئاگر مقدس است کە با طنینی سیاسی-عاشقانە در قرن هفدهم میلادی نامیرایی جان و هویت کوردی را مانیفست می کند! از آن زمان تاکنون نوروز صدای رسای ملتی دیرینە علیە تسخیر و اشغالگری بودە است، چە در ترکیە و عراق و چە در ایران و سوریە!
